Lees jou gunsteling-tydskrifte en -koerante nou alles op een plek teen slegs R99 p.m. Word 'n intekenaar
Beleggings
Theo Vorster: Jy kan nie ’n beermark vryspring nie
Theo Vorster

My skoonfamilie boer in die Worcester-distrik met wingerd, of eerder, deesdae gaan dit meer oor die doeltreffende toewysing van die beperkte waterhulpbronne tot hul beskikking as wat dit gaan oor boer.

Die rasionele toewysing van skaars hulpbronne bly die klassieke vraag as dit kom by die meeste ekonomiese en beleggingsbesluite.

Ou Willie, my swaer, vertel die storie van sy pa wat donkiejare gelede ’n balansstaat moes opstel om vir die soveelste keer by die Landbank om grasie aansoek te doen. Daar was egter ’n krapperigheid in dié eerlike man se gemoed: Hy was in ’n tweestryd gewikkel om te besluit of sy parswa aan die batekant of aan die lastekant van die balansstaat hoort.

Die uitdaging vir my skoonfamilie gaan tans juis oor die toewysing van hul beperkte water om die maksimum opbrengs te kry uit die wingerde wat wél water kry en tegelykertyd permanente skade te beperk aan die wingerde wat te min water kry.

Dis presies dieselfde allokasiebesluit wat beleggers, of jy nou lewe uit jou beleggings, spaar vir aftrede of geld vir ’n lekker flambojante bederf opsy sit, moet balanseer.

Die vraag is dus oor hoe jou batetoewysing moet lyk, en steun jy nie dalk op ’n parswa in jou portefeulje wat nie noodwendig aan die minimum vereiste van ’n belegging voldoen nie, met ’n verwagting wat nie noodwendig aan die vereiste opbrengs gaan lewer nie?

Die London School of Economics doen elke jaar vir die Switserse bankreus Credit Suisse ’n studie oor bateklasprestasie in 23 lande vir die periode van 1900 tot die afgelope jaar. In vanjaar se uitgawe het die navorsing ook gaan kyk na ander waarde-items vir die periode vanaf 1900-2017 en die prestasie teen die wêreldwye prestasie van aandele gemeet.

Die reële opbrengskoers (dus nadat inflasie verreken is) wys dat die groei van ’n belang in ’n besigheid (aandele) gemaklik beter presteer as ander bates en dat, van al die bates, dit toevallig wyn is wat die naaste aan aandele gekom het!

Ek het so ’n klompie jare gelede met wyle Stephan Welz gesels juis oor of hy kuns as ’n belegging beskou of nie. Sy antwoord was ’n onomwonde “nee” en hy het dit só gemotiveer: “’n Kunswerk lewer nie dividende, huur of rente op nie. Jy kan nie gedeeltes afsny om vir jou ’n periodieke inkomste te lewer nie.”

Hy het bygevoeg dat jy gelukkig is as die waarde van jou kunswerk sy waarde oor ’n lang periode kan behou, maar moet nooit daarop staatmaak nie!

Die goeie nuus uit die studie is dat wyn, kuns, seëls en viole oor tyd inflasie klop, terwyl silwer en diamante dit nié regkry nie. Dis suiwer vanuit ’n beleggingsoogpunt beskou en het niks te make met die genot om ’n goeie kunsversameling te waardeer of na ’n goeie viool te luister nie. Dit verwring egter die oopmaak van ’n uitsoekwyn, maar darem net vir ’n vlietende oomblik!

Terug by die blootstelling aan aandele. In Warren Buffett se jongste jaarlikse nuusbrief, wat verlede week uitgereik is, maak hy weer eens die punt dat die blootstelling aan aandele by jou eie persoonlike omstandighede moet pas en dat jou portefeulje só saamgestel moet wees dat jy met die markskommelinge kan saamleef.

Ter illustrasie, selfs die waarde van Buffett se Berkshire Hathaway het die afgelope 20 jaar op twee geleenthede basies gehalveer (van Junie 1998 tot Oktober 2000 daal die markwaarde met 49% en vanaf September 2008 tot Mei 2009 daal die markwaarde met 51%).

Ek kan nie voorspel of die mark vanjaar gaan styg, daal of sywaarts gaan beweeg nie. Wat ek vir seker weet, is dat ons histories elke dekade minstens een groot daling beleef en alle beleggers moet maar weet dat hulle nié daardie dalings gaan vryspring nie.

Talle studies het al gewys dat jy jou tyd mors as jy daardie groot dalings probeer voorspel (eerder raai!) en dat jy veel eerder jou tyd moet bestee aan die dinge wat jy wel kan bestuur: optimale bateklastoewysing, dissipline om by jou plan te hou deur jou emosies te bestuur en ook om seker te maak dat jy regverdige koste op jou beleggingsportefeulje betaal!

  • Vorster is die uitvoerende hoof van Galileo Capital en ’n spreker oor beleggings, landbou en politiek-ekonomiese vraagstukke. Dié rubriek was deel van die weeklikse nuusbrief Sakegesprek, wat Woensdae gestuur word aan intekenare wat dit wil ontvang. Gaan na jou Netwerk24-profiel of klik op die skakel op MuntSlim as jy ook die nuusbrief in jou e-posmandjie wil ontvang.
Meer oor:  Theo Vorster  |  Beleggings
MyStem: Het jy meer op die hart?

Stuur jou mening van 300 woorde of minder na MyStem@netwerk24.com en ons sal dit vir publikasie oorweeg. Onthou om jou naam en van, ‘n kop-en-skouers foto en jou dorp of stad in te sluit.

Ons kommentaarbeleid

Netwerk24 ondersteun ’n intelligente, oop gesprek en waardeer sinvolle bydraes deur ons lesers. Lewer hier kommentaar wat relevant is tot die onderwerp van die artikel. Jou mening is vir ons belangrik en kan verdere menings of ondersoeke stimuleer. Geldige kritiek en meningsverskille is aanvaarbaar, maar dit is nie 'n platform vir haatspraak of persoonlike aanvalle nie. Kommentaar wat irrelevant, onnodig aggressief of beledigend is, sal verwyder word. Lees ons volledige kommentaarbeleid hier.

Sakegesprek

Jy moet ‘n intekenaar wees om ons weeklikse Sakegesprek-nuusbrief met Theo Vorster te ontvang.

Hallo, jy moet ingeteken wees of registreer om artikels te lees.