Lees jou gunsteling-tydskrifte en -koerante nou alles op een plek teen slegs R99 p.m. Word 'n intekenaar
Beleggings
Theo Vorster: Maak só met frustrasie oor JSE

Die afgelope vier jaar was uiters frustrerend vir die meeste beleggers.

Theo Vorster

As ’n mens na die grafiek kyk van die JSE se indeks van alle aandele (wat die grondslag van ons almal se plaaslike beleggings en pensioenfondse uitmaak), het dit sedert Augustus 2014 tot vandag amper geen groei getoon nie. Inteendeel, die mark het vir die meeste van dié tydperk tussen ongeveer 52 500 indekspunte en 55 500 indekspunte verhandel, met slegs enkele maande bo of onder dié vlakke.

’n Mens kan argumenteer dat beleggers vanaf einde 2010 tot Augustus 2014 – ’n tydperk van buitengewoon sterk stygings in die indeks – groei of opbrengste by die toekoms gaan leen het en dat beleggers die afgelope vier jaar van daardie geleende groei of opbrengste moes terugbetaal.

Dit klink baie filosofies, maar ons kan vandag niks daaraan doen nie. Die vraag wat beleggers moet vra, is: Wat behoort ek vandag te doen? Die opvolgvraag moet dan wees: Het ons ál hierdie geleende groei of opbrengste terugbetaal of nié?

Die grafiek hieronder gebruik een van vele waardasiemaatstawwe om aan te dui of die aandelemark duur is of nie: die verhouding tussen prys (aandeelpryse) en verdienste (maatskappywinste).

Die vertrekpunt van dié verhouding is om aan te dui hoeveel keer (watter veelvoud) jy vir die vorige jaar se wins in die prys van ’n aandeel, besigheid of indeks betaal. Byvoorbeeld op die vlak van 20, betaal die belegger 20 keer vir die vorige jaar se wins in die prys.

As ’n mens na die periode vanaf 2010 kyk, was die gemiddelde prys-verdienste-verhouding (pv) in die omgewing van 18 keer (dus die belegger het vir 18 jaar se wins in die prys betaal).

Dit is duurder as die langtermyngemiddeld van sowat 15 keer as jy oor 20, 30 of 50 jaar sou kyk.

Terug by die grafiek – as ek na dieselfde periode sedert 2010 kyk, is die pv tans naby 20 keer (rooi lyn), wat steeds relatief duur is en selfs duurder is as wat die mark in Augustus 2014 was toe die sywaartse beweging (gewys in die eerste grafiek) begin het.

As ek egter die drie groot internasionale maatskappye (Naspers, Richemont en BHP) uit die JSE se indeks van alle aandele uithaal, daal die waardasievlakke dramaties, soos die blou lyn aandui.

Dit bring my by die punt dat maatskappye wat hul besigheid binne Suid-Afrika doen, relatief goedkoper begin word het. Inteendeel, die waardasievlakke van die plaaslike besighede – gemeet aan langer historiese verhandelingsvlakke – begin ook relatief goedkoop raak!

Wat kan lei tot ’n herwaardasie van ons plaaslike besighede? In kort, die plaaslike mark sal begin opwaarts herwaardeer wanneer beleggers (sowel plaaslike as buitelandse beleggers) meer vertroue kry in die langtermyngroeivooruitsigte vir Suid-Afrika (en dus vir maatskappye se wins).

Onthou, vir elke ingewikkelde probleem is daar ’n eenvoudige oplossing – wat nie werk nie! Om vertroue en groei terug te kry, gaan tyd neem en gaan ook nie sonder verskeie teleurstellings en terugslae kom nie.

Jou langtermynstrategie moet sorg dat jou portefeulje só gestruktureer is dat jy die verwagte wisselvalligheid kan weerstaan, maar ook genoegsame blootstelling aan die plaaslike finansiële en nywerheidsaandele geniet dat wanneer die sentiment draai, jy in die waardasie-aanpassing kan deel.

  • Theo Vorster is die uitvoerende hoof van Galileo Capital en ’n spreker oor beleggings, landbou en politiek-ekonomiese vraagstukke. Dié rubriek was deel van die weeklikse nuusbrief Sakegesprek, wat Woensdae aan intekenare wat dit wil ontvang, gestuur word. Gaan na jou Netwerk24-profiel of klik op die skakel op MuntSlim as jy ook die nuusbrief in jou e-posmandjie wil ontvang.
Meer oor:  Theo Vorster  |  Beleggings  |  Aandele  |  Jse
MyStem: Het jy meer op die hart?

Stuur jou mening van 300 woorde of minder na MyStem@netwerk24.com en ons sal dit vir publikasie oorweeg. Onthou om jou naam en van, ‘n kop-en-skouers foto en jou dorp of stad in te sluit.

Ons kommentaarbeleid

Netwerk24 ondersteun ‘n intelligente, oop gesprek en waardeer sinvolle bydraes deur ons lesers. Lewer hier kommentaar wat relevant is tot die onderwerp van die artikel. Jou mening is vir ons belangrik en kan verdere menings of ondersoeke stimuleer. Geldige kritiek en meningsverskille is aanvaarbaar, maar hierdie is nie ‘n platform vir haatspraak of persoonlike aanvalle nie. Kommentaar wat irrelevant, onnodig aggressief of beledigend is, sal verwyder word. Lees ons volledige kommentaarbeleid hier

  • INDEKS
  • GELDEENHEDE
  • KOMMODITEITE
Data word met 15 min. vertraag
  • Gold Mining 1036,35 (-1197)
  • Top 40 50987,15 (58996)
  • All Share 57164,25 (61745)
  • Resource 10 43731,91 (12908)
  • Financial and Industrial 30 76406,35 (116772)

Sakegesprek

Jy moet ‘n intekenaar wees om ons weeklikse Sakegesprek-nuusbrief met Theo Vorster te ontvang.

Hallo, jy moet ingeteken wees of registreer om artikels te lees.