Lees jou gunsteling-tydskrifte en -koerante nou alles op een plek teen slegs R99 p.m. Word 'n intekenaar
Geldsake
Soms moet bestaande polis vervang word

Hoe gemaak as jy ’n bestaande polis met ’n nuwe een wil vervang? Daar is nie ’n reg of verkeerd nie en ons moet dieper delf om te sien wanneer so iets geregverdig is.

  

Maak seker jy vervang ’n polis met iets wat inderdaad meer gepas vir jou behoeftes is. Foto: iStock

  

Mense vervang polisse meestal om drie redes:

  • Beter voordele op ’n nuwe polis (selfs al is dit duurder);
  • Koste (die kliënt verklein of kanselleer die polis omdat hy/sy nie meer die premies kan bekostig nie); en
  • Verskuiwing na ’n werkgewer wat goeie groepvoordele bied en waar die kliënt meen persoonlike polisse is oorbodig.

Die konsep van “vervanging” is baie breed. Jy kan nou een polis met ’n paar honderd rand verminder en vier maande later ’n nuwe polis uitneem, en selfs dít kan as vervanging beskou word.

Charné van der Walt

Baie jare gelede was die “tipiese” lewenspolis een waar jy aan die een kant voordele soos lewens- of mediese-ongeskiktheidsdekking het (die risikogedeelte van die polis), en aan die ander kant ’n kontantwaarde opbou (die spaargedeelte van die polis). Aangesien dit ’n polis met twee voordele was, was hulle uiteraard duurder as polisse waar jy net die risikogedeelte uitneem.

Van hierdie ouer tipe polisse se spaargedeeltes het ook nie altyd waffers gevaar nie. Dit was in ’n stadium amper mode om hierdie polisse te vervang met goedkoper suiwer risikopolisse. Die kliënt was natuurlik tevrede, want ’n belastingvrye kontantbedrag is aan hom of haar uitbetaal.

Met dié tipe vervangings het ek seker gemaak dat die kliënt die kontantbedrag en die maandelikse besparing verantwoordelik aanwend (byvoorbeeld om dit te belê in ’n goeie langtermynbelegging of om huisskuld te delg).

  

Kommissie

  

Een rede waarom polisvervangings omstrede is, is omdat ’n nuwe polis altyd met nuwe kommissie gepaardgaan. As finansiële beplanner wat produkte (polisse) mag verkoop, kan ek kies of ek my kommissie oor ’n korter (twee jaar) of ’n langer tydperk (so lank as wat die polis bestaan) verdien (of ’n kombinasie daarvan).

Die omstredenheid gaan nie noodwendig oor die kommissie self nie, maar oor die beplanner se modus operandi. Vervang die beplanner op ’n redelike konstante grondslag elke twee tot drie jaar ouer polisse van kliënte met ander om sodoende ’n konstante stroom van “nuwe” kommissie te kan verdien?

Met hierdie stelling gee ek nie te kenne dat dit aan die orde van die dag is nie. Ons beplanners word baie streng gemonitor wanneer ’n bestaande polis vervang word met ’n nuwe een (of selfs net waar daar aan die bestaande polis verander word). Ons instandhouding van bestaande polisse word ook fyn dopgehou.

Die vervangingsadviesverslag het van ’n eenvoudige vorm van twee bladsye oor ’n paar jaar verander na ’n verslag van ses bladsye wat deeglike besonderhede vereis van die huidige en vorige polis.

Op die nuwe vorm moet die beplanner en kliënt ook op meer plekke onderteken en mag daar geen oop spasies wees nie (let op hierna as jy ’n afskrif ontvang). As ’n vraag nie ’n antwoord het nie, moet jy daar invul “Geen” of “Nie van toepassing nie”.

Net gou terug na kommissie: Ek is heeltemal gemaklik daarmee om kommissie te verdien as ek weet dat die polis nodig is om die kliënt se boedelbeplanning te laat klop.

As jy dus wel ’n nuwe polis uitneem, moet asseblief nie net vaskyk in die kommissie op die kwotasie as een groot bedrag geld nie. Ek hou boek van my werkstyd en dis ongelooflik hoe baie ure ingaan op kwotasies, aanbiedings en afsprake, die gepaardgaande papierwerk, die reël van mediese verslae, bykomende verklarings deur die kliënt asook wetlike dokumente wat ingevul moet word.

Finansiële beplanners moet tyd bestee (sonder regstreekse vergoeding) om tred te hou met veranderinge in produkte, tegniese opleiding (soos wetsveranderinge) ondergaan en moet duur jaarlikse lisensiegelde betaal om hierdie polisse te kan verkoop.

As ek kon, het ek minimum twee dae per werksweek net bestee aan lees (van koerantberigte, ekonome se menings, boeke oor die onderwerp) en tyd ingeruim om meer gereeld my praktyk se nakomingsvereistes te hersien (die wetlike reëls en regulasies waarkragtens ons beplanners werk). Ek sou beslis ook meer van die opleidingsessies bywoon wat ek en ander beplanners moet doen as deel van volgehoue opleiding (wat gemonitor word deur die instansies waar ons as lede geregistreer is).

Dié opleiding se koste (en die tyd om daar te wees) word ook onregstreeks deur ons kommissie gefinansier, maar dit maak van ons beter (en meer profes­sionele) beplanners, wat natuurlik op ’n positiewe wyse oorspoel na julle as ons kliënte.

Gun dus jou beplanner sy of haar kommissie, veral as die persoon omgee, betrokke is, volledig is en moeite doen met kwotasies, opsies gee en geduldig (en herhaaldelik) die fyner besonderhede van die polis aan jou verduidelik.

  

Vereistes vir vervanging

  

Ek haal ’n paar sinne aan uit die vervangingsadviesverslag (wat die beplanner moet voltooi, nie die kliënt nie):

Die beplanner verklaar:

  • “Ek het alle redelike stappe gedoen om te bevestig dat die inligting in dié vervangingsadviesverslag korrek en volledig is.”
  • “Ek het die implikasies van die polisvervanging in voldoende besonderhede en op gepaste wyse aan die polishouer verduidelik met inagneming van wat ek weet of redelikerwys aanvaar betreffende die polishouer se vlak van kennis, om die polishouer in staat te stel om ’n ingeligte besluit oor die vervanging te neem – insluitend maar nie beperk nie tot die inligting wat in hierdie vervangingsadviesverslag verskaf word.”

Die beplanner oefen ’n definitiewe keuse uit tussen twee opsies oor die uitkoms van advies aan die kliënt, naamlik:

  • “Die polishouer het verkies om met die vervanging van die polis voort te gaan, in teenstelling met my aanbeveling dat die vervanging dalk nie in die polishouer se belang is nie en ek het die polishouer gewaarsku oor die gepaardgaande risiko’s en het die polishouer aangeraai om aandag te skenk en sterk te oorweeg of die vervanging geskik is vir die polishouer se behoeftes, doelwitte en omstandighede”; of
  • “Ek glo dat die vervanging in die polishouer se belang is, dat die polishouer die vermoë het om enige koste of risiko’s wat verband hou met die vervanging finansieel te dra en dat die nuwe polis(se) meer geskik is vir die polishouer se behoeftes en doelstellings as die bestaande polis(se) wat vervang word.”

 

Wat kliënt moet verklaar

  

Hoewel jy as kliënt nie die vervangingsadviesverslag voltooi nie, moet jy ook sekere goed verklaar (en as jy nie gemaklik is met een van hierdie stellings nie, moet jy weer met jou beplanner vergader):

  •  “Die finansiële adviseur wat hierdie vervangingsadviesverslag aan my voorsien het, het al die inligting wat daarin vervat is aan my verduidelik op ’n manier wat ek verstaan.”
  • “Ek het hierdie inligting noukeurig oorweeg.”
  • “Die finansiële adviseur het my gewaarsku teen enige risiko’s wat verband hou met die vervanging en het my aangeraai om spesifiek te kyk of die vervanging geskik is vir my behoeftes, doelwitte en omstandighede.”

Jy as die kliënt (of polishouer) moet ’n definitiewe keuse maak as die beplanner vervanging afgeraai het, naamlik:

  • “Ten spyte van die advies van die finansiële adviseur wat aandui dat die vervanging dalk nie in my belang is nie, wil ek steeds met die vervanging voortgaan”; of
  • “Op grond van hierdie inligting stem ek saam dat die vervanging in my belang is.”

My boodskap is: wees ingelig. Jou beplanner moet nie geïrriteerd met jou raak as jy baie vrae vra nie. Jy vra tot jy seker is oor alles (en daar bestaan nie so iets soos ’n dom vraag nie). As jy nie die vervanging verstaan nie, kry ’n tweede mening of maak ’n afspraak met die beplanner om weer deur al die voor- en nadele te werk.

In die volgende rubriek gaan ek voort met die tema van vervanging deur na die scenario’s van werklike kliënte te kyk, asook berekeninge wat wys hoe ’n mens kan dink jy bespaar op ’n nuwe polis, maar dan oor lang termyn eintlik baie meer daarop inbetaal.

  • Charné van der Walt (bekend as The Lemon Lady), is ’n finansiële raadgewer en belastingpraktisyn in Stellenbosch. Lesers kan haar werksdae tussen 09:00 en 16:00 kontak by 082 780 7978 of enige tyd ’n epos stuur na info@lemons.co.za met vrae wat in opvolgende rubrieke beantwoord sal word. Die artikel is in leketaal geskryf en bevat nie spesifieke of persoonlike raad nie. Sy skryf gereeld vir Sake.
MyStem: Het jy meer op die hart?

Stuur jou mening van 300 woorde of minder na MyStem@netwerk24.com en ons sal dit vir publikasie oorweeg. Onthou om jou naam en van, ‘n kop-en-skouers foto en jou dorp of stad in te sluit.

Ons kommentaarbeleid

Netwerk24 ondersteun ’n intelligente, oop gesprek en waardeer sinvolle bydraes deur ons lesers. Lewer hier kommentaar wat relevant is tot die onderwerp van die artikel. Jou mening is vir ons belangrik en kan verdere menings of ondersoeke stimuleer. Geldige kritiek en meningsverskille is aanvaarbaar, maar dit is nie 'n platform vir haatspraak of persoonlike aanvalle nie. Kommentaar wat irrelevant, onnodig aggressief of beledigend is, sal verwyder word. Lees ons volledige kommentaarbeleid hier.

Sakegesprek

Jy moet ‘n intekenaar wees om ons weeklikse Sakegesprek-nuusbrief met Theo Vorster te ontvang.

Hallo, jy moet ingeteken wees of registreer om artikels te lees.