'Ek eet 5 keer 'n dag klein porsies' Leon Schuster

Leon Schuster

Vir Mr Bones 2 het dié rolprentmaker en komediant 8 kg verloor. Sy karakter in dié fliek dra 'n "oopgeknoopte onderbaadjie-affêre van luislangvel". En 'n boepie daarby werk eenvoudig nie.

"Ek het die basiese goed gedoen wat die ouens by die gym my vertel het. Geen stysel en suiker nie. 'n Stukkie rooivleis sonder vet een keer per dag. Hoenderborsies sonder vel en stokvis, gestoom. Dis nou 'n leefstyl. Ek hou niks meer van ryk kosse nie en raak soos Luke Watson oor die Bok-embleem as ek vetterige goed sien (skyfies, biltong met vet, vetterige tjops, ens.).

"Ek eet basies vyf keer 'n dag klein porsies. Soggens 'n bakkie hawermout. Soms vervang ek dit met gemengde vars vrugte. So tienuur eet ek 'n appel en ná ek geoefen het 'n wei-proteïenskommel. Vir middagete 'n tunaslaai of rooivleis met groente, of gestoomde vis met groente. Hier teen drie-uur drink ek nog 'n proteïen-skommel en eet 'n piesang. Ek eet vóór sesuur saans: Meestal 'n hoenderborsie met baie gestoomde groente soos broccoli, 'n skorsie, wortels, kool en pampoen.

"Vrugtesap is uit - ek drink net water. En whisky met water. My oupa het gewoonlik so twee doppies 'n aand gedrink. Dit hou glo die bloed dun. Ek volg maar sy voorbeeld. Ek drink sowat agt koppies tee per dag, sonder suiker en met laevet- (2%) melk. Ek oefen die afgelope twee jaar: twintig minute op die trapmeul en dan twee spiergroepe op 'n dag, soos skouers en maag, bors en arms, rug en bene. En elke dag maagoefeninge."

Dieetkundige Mariza van Zyl van die Paarl se kommentaar:
"Baie groente en vrugte: fantasties! Dis ook goed dat hy dikwels eet. Die beperking/uitskakeling van suiker en verfynde produkte (soos brood) help om sy kilojoule-inname (kJ) te beperk. Dis ook gesond.

"Sy dieet is egter 'vetverskrik'. Jy móét 'goeie' vette inkry (soos in salm, sade, neute en avokado's). Nou nie onbeperk nie, te veel kan vetmaak. Maar dis belangrik vir onder meer jou brein en gemoed en kan selfs die ontwikkeling van siektes soos artritis help keer. Grondboontjiebotter het ook 'goeie' vette, eet nou en dan 'n lepelvol. Maar jou trapmeul moet bly loop!

"'n Bietjie meer onverfynde koolhidrate (soos gort, bruinrys, vlesige Mediterreense aartappels en selfs patats) sal vir die hol kolletjie laataand help. Hy sal meer energie hê en die ouens by die gym sal hom dan sommer meer gereeld sien. Dit kan hom ook help om langtermyn met die dieet vol te hou."

'Deesdae dieet ek glad nie meer nie'  Nataniël

Hy's kunstenaar en SARIE-rubriekskrywer en sê hy práát nog maar van 'n aartappel dan sit hy gewig aan. Maar nou het hy die ideale dieet (vir hom) ontdek.

"'n Maer jaar, afgewissel met 'n vette. Só was dit nog altyd vir my," vertel hy. "Dis geneties, van my ouma se kant af. Ek is boonop mal oor kos, wyn, dessert. Voorheen moes ek gereeld dieet, elke keer 'n nuwe een. As ek baie desperaat was, het ek 'n onwettige konkoksie sonder etiket by 'n apteek gekoop: kafeïen, purgeermiddels en wat nog. Jy slaap nooit en kou aan meubels.

"Ek het die bruinrys-en-lensie-dieet beroemd gemaak. Dis nie eintlik vir gewigsverlies bedoel nie, dis famous omdat dit jou vel mooi maak. Maar ek het 20 kg daarmee verloor en skielik was dit in al die koerante.

"Deesdae dieet ek glad nie meer nie," vertel Nataniël nou. "Dit maak my moeg en jy sit maar net weer die gewig aan. My gewig is nou in toom: Ek dra al drie jaar dieselfde kostuums op die verhoog. Ek volg 'n koskombinasie-dieet: Dis 'n doodsonde om stysel en proteïene saam te eet. Want sáám verteer sulke kosse moeiliker. Jy kombineer stysel met stysel of neutrale kos soos groente en vrugte. As jy pasta of pizza eet, maak jy dit met groente. Vleis werk ook so. Daar moet vier ure verloop voor jy weer kos uit die ander voedselgroep eet.

"Rooibos- en groentee is uit. Dis gesond, maar nie saam met stysel en proteïene nie. Jy drink net Ceylon-tee.

"Ek oefen vyf dae van die week en haat elke sekonde. Ek móét, ek is sonder metabolisme gebore en oefening hou my lyf aan die gang."

Mariza se kommentaar:
"Nataniël se huidige benadering werk emosioneel en fisiek vir hom. Daarom is dit so 'n sukses. Dis nie 'hoofstroom'-dieetkunde nie, maar kan waardevol wees mits dit kosse uit al die voedselgroepe insluit. Nét kaas en slaai of nét pasta en groente gaan dus nie op langtermyn werk nie. Maar met genoeg variasie en beplanning kan dit deel van 'n gesonde leefstyl wees."

'Ek luister wat my liggaam wil hê. En ek oefen' Isabella Niehaus, stilis

Jy moet gelukkig in jou lyf wees, glo Isabella Niehaus, 'n stilis van Langebaan. Dan is jou gees ook sommer sterker.

Isabella Niehaus en Sav-Vi

"Ek het agt jaar gelede elf kilogram in so agt maande afgeskud. Met oefening en my eie manier van eet bly my gewig gebalanseerd en ek is gelukkig daarmee. Diëte het nog nooit vir my gewerk nie. Maar uiteindelik het ek 'n regsomkeer in my kop gemaak en die waarde van 'n gesonde liggaam besef. Ek het by 'n klein gimnasium op Melkbos aangesluit wat in oefeninge met die Russian Kettle Bell spesialiseer. (Dis 'n tradisionele Russiese gietyster-gewig wat effens na 'n kanonkoeël met 'n handvatsel lyk.) En ek het my eetgewoontes verander. Brood is uit: Ek is koring- en gis-intolerant. Ek eet gesond. Ek eet lekker. Ek luister na wat my liggaam wil hê.

"Soggens stap ek 6 tot 8 kilometer langs die see met Emma en Sav-Vi, my honde. In die somer probeer ek om daagliks in die yskoue see te swem, so lank ek kan. Dan doen ek 'n reeks Kettle-oefeninge en 'n kort joga-ritueel.

"Daarna eet ek jogurt, of 'n hardgekookte eier as ek rondjaag. Volgens die bloedgroep-dieet moet ek vegetaries eet - ek is A-negatief. Maar my liggaam het vleis nodig. Ek eet min rooivleis, maar wel as ek daarvoor lus is. My dieet bestaan meestal uit groente en slaai - eenvoudige slaai soos tamaties, uie, hardgekookte eiers. Ek sorg dat ek altyd pampoenpitte of sonneblomsaad by my het."

Mariza:
"Isabella se oefenprogram is haar troefkaart. Ek sou 'n bietjie wou skaaf aan haar inname van grane wat nie familie van koring is nie - net om te verseker dat sy veral genoeg B-vitamiene inkry. As sy 'n bietjie 'styselgroente' soos mielies, ertjies en botterskorsie by haar dieet voeg, sal dit sorg vir 'n interessante variasie van voedingstowwe én smake. Die beginsels waarop die bloedgroep-dieet berus, is ietwat 'wollerig'. Isabella kán dus eerder luister na haar lyf en gereeld 'n stukkie vleis eet - veral vis of Karoo-skaapvleis - skape wat bossies gevreet het. Genoeg proteïene is belangrik om jou honger en gewig te beheer en jou versadig te laat voel."

'Eiers, eiers, eiers . . .' Advertensiemagnaat en kunsbeskermer Charles Saatchi, getroud met Britse kos-foendi Nigella

Kombuis-godin Nigella Lawson se bekende man het sowat 25 kg in nege maande verloor. Hoe? Eiers, eiers, net eiers . . . Drie eiers vir ontbyt. Drie vir middagte. Drie vir aandete. So nou en dan 'n snytjie roosterbrood. Volgens Nigella het die dokter gesê die dieet gaan haar man óf die emmer laat skop, óf dit gaan hom maer maak. Hy volg nou 'n gesonder dieet van maer vleis, vis en baie groente. En hy is uit die kombuis verban! (Bron: www.dailymail.co.uk)

Mariza:
"'n Gesonde mens kan maklik meer as een eier per dag eet. Maar vir Charles Saatchi wil ek net sê: Geraamtes is ook maer. Die hoë proteïen- en vetinhoud van al die eiers sál help dat jy nie vreeslik honger word nie. Jy kry egter nie vitamiene A, C, K, B5, kalsium, magnesium, yster en verskeie spoorelemente in nie. Dis 'n sonde om só lank nie groente en vrugte te eet nie. Ek sal nie verbaas wees as sy tandvleis, ingewande en bindweefsel nou redelik voos is nie. Osteoporose is ook 'n gevaar."

'Als het gebeur onder toesig - van dokters tot persoonlike afrigters' Sharon Haarhoff, wenner van The Biggest Loser

Vroeg in 2008 was Sharon Haarhoff, 'n paramedikus en kliniekkoördineerder by 'n motorfabriek in Oos-Londen, die wenner van e.tv se The Biggest Loser. Sy het 135 kg, 45% van haar gewig, in sewe maande verloor.

Sharon Haarhoff

"Daar was veertien van ons in die huis en elke week is iemand uitgestem. Ná drie maande was drie van ons oor. Ons het toe na ons onderskeie huise teruggekeer en ná vier maande is ons finaal geweeg. In die kompetisie-huis het als gebeur onder die toesig van dokters, 'n dieetkundige, fisioterapeute en twee persoonlike afrigters. Die dieetkundige het vir jou 'n gebalanseerde dieetplan uitgewerk. Maer proteïen (hoender, vis, rooivleis, ens.), baie groente, vrugte, onverfynde koolhidrate en 'goeie' vette. Die vroue het sowat 4 800 tot 5 600 kJ en die mans 5 200 tot 6 000 kJ per dag ingeneem. Ons het sowat 7 tot 9 ure per dag geoefen. Die persoonlike afrigters het jou program só uitgewerk dat dit binne jou vermoë was, maar jy tog hard moes werk. Terug by ons onderskeie woonplekke was ons op ons eie. Ek het by 'n persoonlike afrigter vir 'n oefenprogram aangeklop.

"Ná die TV-program het ek 'n bietjie ontspan en meer begin eet. Ek oefen nou so 'n uur tot 1½ uur per dag tuis. Ek hét intussen 5 kg aangesit, maar is steeds binne my teikengewig. Ek let op wat ek eet: As ek in my ou eetpatroon verval, sal ek al die gewig weer aansit."

Mariza:
"Dié dieet het baie min kilojoules. Dit hét 'n plek as jou gewig ernstige gesondheidsgevare inhou, maar jy kan dit nie sonder nougesette mediese toesig aanpak nie. Die meeste mense sal baie sleg voel op só 'n streng dieet en kwaai oefenprogram. Jou bloedsuiker kan daal, met simptome soos konsentrasie-probleme, geïrriteerdheid, naarheid, bewerigheid en sweterigheid. Dis onwaarskynlik dat die gemiddelde mens met dié soort streng program sal kan volhou. En dis beter só, want jy behoort nie meer as sowat 10% van jou liggaamsgewig per jaar te verloor nie. Sharon se gewigtoename daarna? Sy moet 'n bietjie meer proteïene eet om haar metabolisme aan te wakker en spiere te onderhou."

'Elke stukkie word afgeweeg' SARIE-leser Leslie Davis

Leslie Davis

Sowaar, 56 kg in 15 maande: Dis wat Leslie Davis, uitvoerende beampte van 'n Johannesburgse maatskappy wat sekretariële spesialis-dienste lewer, afgeskud het.

"Ek het 'n gebalanseerde dieet gevolg: 5 koolhidrate, 3 vrugte, 3 porsies proteïene, 2 porsies melk, 3 tot 5 groente en 3 porsies vet. Elke porsie word afgeweeg. Jy moet elke dag 2 liter water drink. Saans drink ek laevet warmsjokolade, dis my lekkernytjie vir die dag. Ek stap gereeld soggens tussen vyftien minute en 'n halfuur. En wanneer ek gaan inkopies doen, parkeer ek ver van die ingang af. Ek het 'n stadige skildklier en waag ek om 'n bakkie nagereg of stukkie koek te eet sién jy dit."

Mariza:
"Dié dieet se lae vetinhoud (sowat 20%) staan uit en gaan nie vir almal werk nie. As jy bv. insulienweerstandig is, moet jy eerder kyk na 'n dieet met meer vet en proteïen en 'n bietjie minder koolhidrate. Leslie moet seker maak sy kry 'goeie' vette in en dalk aanvullings neem: essensiële vette soos omega 3, kalsium en veral magnesium. 'n Mens sal moet kyk na maniere hoe sy nou en dan aan die normale 'lekkertes' van die lewe kan smul."

* Kontak Mariza van Zyl, een van die span dieetkundiges van BETER EET VOEDING EN VOEDSEL KONSULT. Vir inligting, skakel 021 872 8423, stuur e-pos aan mariza@bettereat.net of besoek www.betereet.co.za.