Me. Thoko Didiza, minister van landbou, grondhervorming en landelike ontwikkeling, het hierdie nuwe verpligting ingestel as deel van ’n ooreenkoms met die trust sodat sy begroting toegestaan kan word.

Die parlement se portefeuljekomitee vir landbou, grondhervorming en landelike ontwikkeling het in sy verslag vir die 2020-’21-begroting aanbeveel dat Didiza die R22 miljoen staatstoelae terughou totdat die trust die nodige begrotingsdokumente indien wat weerspieël waarvoor hy gestig is.

Die komitee is gedwing om hierdie aanbeveling te doen aangesien die trust nie soos ander staatsentiteite ten volle aan die regering se toesig onderwerp wil word nie.

Koning Goodwill Zwelithini is die enigste trusteelid van die Ingonyama-trust en die grootste grondeienaar in KwaZulu-Natal. Hy glo dat huurinkomste en die inkomste van tantieme van mynmaatskappye nie die staat s’n is nie, maar eerder die gemeenskap s’n.

Mnr. Mdu Shabane, direkteur-generaal van die departement van landbou, grondhervorming en landelike ontwikkeling, het aan die komitee gesê dat die trust se hele toelae nie soos gewoonlik oorbetaal sal word nie. Daar sal slegs ’n gedeelte van die toelae oorbetaal word en wanneer die trust rekenskap gegee het van die besteding daarvan, sal die res oorbetaal word.

Die trust sal ook nie soos die ander staatsentiteite kwartaalliks verslag doen oor sy vordering nie, maar maandeliks, sodat die begroting gemonitor kan word.